De nieuwjaarstoespraak sprak burgemeester Erica van Lente uit tijdens de nieuwjaarsreceptie van Ondernemersvereniging Lemelerveld op 10 januari in Zaal Reimink in Lemelerveld.

All we need is love

Beste mensen,

Wat fijn dat u er allemaal bent! Dank aan René Velthuis voor zijn speech.
Een nieuwjaarsbijeenkomst. Dat is even geleden! Drie jaar, om precies te zijn. Maar we doen het niet zoals drie jaar geleden: we zijn hier nu bijeen in Lemelerveld in plaats van op het gemeentehuis in Dalfsen. En we organiseren deze bijeenkomst samen met OVL, ondernemersvereniging Lemelerveld. Dat past bij de koers van de gemeente Dalfsen om inwoners en ondernemers meer op te zoeken, in hun eigen omgeving.

Dat vergt steeds meer inzet, want we zijn met steeds méér: in het jaar 2022 is de gemeente Dalfsen gegroeid met 480 personen, waardoor we op 1 januari met 29.642 mensen woonden op onze 160 vierkante kilometer. Dat is niet het resultaat van een geboortegolf maar van de vestiging van nieuwe inwoners door verhuizing, zo’n 1500. En dit jaar ging het in ongeveer een derde deel daarvan om mensen die zich vanuit het buitenland hier vestigden. Klinkt op het eerste gezicht heel positief, maar we realiseren ons allemaal dat dit voor een groot deel Oekraïense vluchtelingen zijn. Ik kom daar straks op terug.

Zoals het hoort bij een nieuwjaarstoespraak, heffen we straks het glas op de toekomst, op het jaar 2023. Maar eerst wil ik graag stil staan bij het afgelopen jaar.

Misschien is de kortst mogelijke samenvatting van 2022 wel ‘het gaat slecht, maar verder gaat het goed’. Dat heb ik dan weer niet zelf bedacht. Het is een citaat uit de klassieker ‘De Avonden’ van Gerard Reve van hoofdpersoon Frits van Egters. Van Egters is niet bepaald het toonbeeld van optimisme en vrolijkheid.

Vanuit dit perspectief was 2022 het jaar van de crisis, of eigenlijk van de crises: klimaatcrisis, wooncrisis, stikstofcrisis, energiecrisis, vluchtelingencrisis. Om er maar een paar te noemen. En er is oorlog, best dichtbij huis, in Oekraïne. Vrede en vrijheid leken vanzelfsprekend voor ons in Nederland. Het tegendeel is bewezen. Het blijkt broos. Dit alles bracht enkelen ook op de vergelijking met 1672, 350 jaar geleden: het rampjaar uit onze Nederlandse geschiedenis.

Maar gelukkig, het jaaroverzicht uit de Dalfser Marskramer liet ons zien dat het jaar 2022 veel meer was dan rampen en crises: veel inzet op duurzaamheid, mooie initiatieven die fases verder kwamen (BalkInn, Thuis bij Kappers in Hoonhorst, Natuurlijk Heidepark). Nieuwe initiatieven, zoals de deelkastjes hier in Lemelerveld. Prachtige evenementen: soms nieuw, zoals Muziek in de tuin. Maar veelal gouwe ouwen die na drie jaar pauze weer ‘aan’ konden: autorodeo, wandeldriedaagsen en avondvierdaagse, dorpsfeesten (Sproeifeest, Sukerbietenfeest, Blauwe Bogen dagen, Oranjefeesten). Ik reikte Koninklijke Onderscheidingen uit aan geweldige vrijwilligers. Een nieuwe gemeenteraad trad aan. Een nieuw college van B&W.

Het leed van de wereld en de kracht van onze samenleving kwamen ook samen: in de opvang van Oekraïners en de noodopvang van asielzoekers. Welkom in Dalfsen is het liefdevolle initiatief van kerken, ondernemers en inwoners in onze gemeente om Oekraïense vluchtelingen op te vangen en te begeleiden. In samenspraak met en met financiële ondersteuning van de gemeente Dalfsen zijn er hele mooie dingen gebeurd. De recente nieuwsbrief van Welkom in Dalfsen somt het op, en ik herhaal dat maar even. In Dalfsen vangen we zo’n 250 Oekraïense vluchtelingen op. En dat doen we dankzij 80 gastgezinnen, 150 vrijwilligers, financiële acties die veel geld hebben opgeleverd, meer dan 150 fietsen die aan de Fietserieje zijn gegeven,
taallessen door het Taalpunt, de vrijwilligersschool in het Kruispunt, daarna de school in Vilsteren waar de Inspectie laaiend enthousiast over is, Sinterklaasfeest waarbij 50 kinderen op Het Tolhuis een cadeautje kregen. En afgelopen zaterdag was ik aanwezig bij de oecumenische kerkdienst ter gelegenheid van het orthodoxe Kerstfeest.

Ook rond de opvang van asielzoekers gebeurden prachtige dingen. In De Spil in Nieuwleusen vingen we gedurende de maand augustus 100 mensen op. Dat verliep heel goed. De middag dat ik daar zelf aanwezig was was het hartverwarmend om te zien hoe vrijwilligers zich met liefde inzetten, en tegelijk was het hartverscheurend om de verhalen te horen van de mensen die op zoek zijn naar vrede en veiligheid. Nu vangen we in Hof van Dalfsen zo’n 50 mensen op: een mix van statushouders die in Dalfsen blijven en op een huis wachten, asielzoekers die nog niet terecht kunnen in een regulier AZC en Oekraïense vluchtelingen. Op Oudjaarsdag hebben we als college met de bewoners een oliebol gegeten en gemerkt hoe mensen daar met elkaar samenleven, ondanks de taalbarrières, gesteund door geweldige locatie-coördinatoren en, ook hier weer, talloze vrijwilligers.

De balans opmaken van 2022? Het ontroert mij en maakt mij tegelijkertijd trots als ik merk met hoeveel bezieling en hoeveel menselijkheid er gewerkt wordt in onze gemeenschappen. Dit geldt overigens ook voor onze gemeente: door onze medewerkers, door de leden van de gemeenteraad en door de leden van het college. Dit laatste benadruk ik ook, omdat de Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen vorige week felle kritiek liet horen op het functioneren van de overheid: de overheid heeft gefaald en komt zijn beloften niet na. Een dikke onvoldoende, is het rapportcijfer van de Ombudsman voor de overheid. Dat hebben de leerlingen in het Schaduwparlement van het Agnietencollege in Nieuwleusen afgelopen jaar ook aangekaart: de omgangsvormen in politiek en bestuur moeten ‘normaler’.

We leven in een tijd waarin het vertrouwen in de overheid onder druk staat en de onzekerheid over de toekomst voor verschillende groepen groot is. Hierbij noem ik expliciet de agrarische sector, maar ook onze jeugd in het meer algemeen. De afgelopen decennia is er een overheid ontstaan die de nadruk heeft gelegd op efficiëntie en effectiviteit, op geld en het behalen van doelen. Het systeem lijkt soms belangrijker dan de mensen. Om overheid en inwoners weer dichter tot elkaar te brengen is oog voor de menselijke maat en ook bezieling en verbinding nodig. In dat kader wordt wel gezegd dat het nodig is ‘to bring more love into the system’. Er is gewoon meer liefde nodig.

Dat klinkt misschien gek als het gaat om de relatie tussen de samenleving en de overheid, maar we zijn allemaal ook maar gewoon mensen die er (veelal) het beste van proberen te maken. En net als ieder mens doen ook wij het soms onhandig. Hebben we elkaar nodig, omdat we het niet alleen kunnen. En hebben we soms een luisterend oor nodig, een compliment op zijn tijd, een arm om ons heen of een schouder om even op uit te huilen.

Komend jaar zetten we die schouders er samen weer onder. Met liefde, menselijkheid, bezieling en verbinding. Vanuit de gemeente werken we aan van alles. Aan schoolgebouwen van de toekomst, startend in de kernen Dalfsen en Nieuwleusen. We leggen nieuwe kunstgrasvelden aan in Nieuwleusen en Lemelerveld. We werken aan woningbouw in alle kernen. We proberen het makkelijker te maken om ons met OV en fiets te verplaatsen door bijvoorbeeld de pilot met de zogenaamde OV-hub bij station Dalfsen. We werken aan een klimaatbestendige winkelstraat in Dalfsen. We creëren samen met werkgevers kansen voor inwoners die net niet de juiste papieren hebben om aan de slag te komen. Met onze gebiedsverbinders proberen we initiatieven van inwoners verder op weg te helpen. We ondersteunen inwoners en ondernemers die het moeilijk hebben. En dat blijft nodig met deze energieprijzen en deze inflatie.

Ook voor veel andere partijen is 2023 een belangrijk en feestelijk jaar. Ik noem er enkele: museum De Palthehof en het Grammofoonmuseum in Nieuwleusen gaan een belangrijk jaar tegemoet, er zal gestart worden met de bouw van de Vechtdalbrouwerij in Dalfsen, Thuis bij Kappers in Hoonhorst opent zijn deuren, de VV Hoonhorst bestaat dit jaar 75 jaar en ook de brandweer Lemelerveld viert zijn 75e verjaardag.

We zijn benieuwd wat u allemaal op stapel heeft staan in 2023! Na deze toespraak hebben we de gelegenheid om daar samen over in gesprek te gaan.

Het eind van deze toespraak is ook in zicht. Voordat we gaan proosten sta ik graag als laatste nog stil bij het volgende: dank aan de hulpverleners van brandweer, politie en andere diensten die het hele jaar 24/7 voor ons klaar staan. Ook met het afgelopen Oud & Nieuw. We zijn jullie daarvoor zeer erkentelijk. Mijn dank gaat ook uit naar onze buitendienst. Dank aan jullie allen voor jullie inzet vóór, tijdens en na de jaarwisseling! Er is altijd enige schade met Oud & Nieuw; dit jaar zo’n € 4.000. Er lag volgens onze collega’s ook opvallend veel vuurwerkafval. Vele mensen hebben na de jaarwisseling de moeite genomen de straten schoon te maken en een tas met afval in te leveren, zo’n 400 stuks. Chapeau!

Dank aan u allen voor uw inzet en bemoeienis bij Dalfsen! Ik zet me graag samen met u in om 2023 een prachtig jaar te laten worden! Namens de gemeenteraad, het college van B&W en alle medewerkers wens ik u een prachtig 2023. Vol liefde, geluk, nieuwe avonturen en nieuwsgierigheid, en bovenal een goede gezondheid. Proost op 2023!