Dalfsen laat 16- en 17‑jarigen stemmen in unieke parallelverkiezing tijdens gemeenteraadsverkiezingen
De gemeente Dalfsen organiseert op 18 maart 2026 parallelverkiezingen voor alle 750 inwoners van 16 en 17 jaar. Tijdens deze parallelverkiezing voor de gemeenteraad kunnen deze jongeren stemmen in drie officiële stembureaus in de kernen Nieuwleusen, Dalfsen en Lemelerveld. Hiermee is Dalfsen de enige gemeente waar verkiezing voor de gemeenteraad op deze wijze wordt georganiseerd.
De verkiezingen worden georganiseerd in nauwe samenwerking met het Agnieten College Nieuwleusen, waar leerlingen in de lessen maatschappijleer worden voorbereid, met bijzondere aandacht voor democratie, burgerschap en politiek. Naast dit college bezoeken veel jongeren uit de gemeenten ook andere middelbare scholen onder andere in Zwolle, Raalte en Ommen.
Versterken van democratische betrokkenheid
Parallelverkiezingen zijn toegestaan binnen de wettelijke kaders, omdat zij gescheiden plaatsvinden van het officiële kiesproces en een educatief karakter hebben. Eerdere experimenten in steden als Amsterdam en Rotterdam vonden plaats bij stadsdeel- en gebiedscommissieverkiezingen, die niet onder de Kieswet vallen. Dalfsen is de eerste gemeente die parallelverkiezingen op meerdere officiële stembureaus organiseert tijdens reguliere verkiezingen, in een volledig gescheiden proces.
Oproep aan landelijke politiek
Burgemeester Michael Sijbom benadrukt het belang van dit unieke experiment: "Ik spreek vaak met jongeren in onze gemeente, en in aanloop naar de verkiezingen hoor ik dezelfde boodschap: 'Waarom mogen wij nog niet stemmen?' Dat vind ik een terechte vraag. Jongeren zijn betrokken, kritisch en willen invloed hebben op besluiten die hun toekomst raken. We laten zien dat hun stem ertoe doet, nu al. Juist lokale verkiezingen lenen zich hiervoor, omdat de gemeenten over de directe leefomgeving gaan, ook die van de jeugd. Ik roep de landelijke politiek dan ook op te onderzoeken of de volgende raadsverkiezingen de leeftijd om te stemmen en in de raad te mogen zitten omlaag kan!"
Jongeren leren door te doen
Alle jongeren van 16 en 17 jaar in de gemeente Dalfsen ontvangen een officiële uitnodiging en speciale stempas. In het stembureau ontvangen zij een stembiljet, uiteraard na een check van hun identiteit. Gestemd wordt op lijstniveau, niet op kandidaten. Ook uniek: jongeren worden zelf ingezet als stembureauleden, zodat zij het verkiezingsproces niet alleen meemaken, maar van binnenuit leren begrijpen.
Docent maatschappijleer Mink de Vries zegt over de educatieve waarde: "Democratie leer je het beste door het te ervaren. Mijn leerlingen leren niet alleen over verkiezingen, maar krijgen de kans om zelf te stemmen én om mee te draaien in het stembureau. Dat is ongekend waardevol."
Leerlingen van het Agnieten College bezochten in oktober 2023 de Raad van State. In een gesprek in Nieuwspoort hebben zij gepleit voor het mogen meestemmen op lokaal niveau door 16- en 17-jarigen. Dat initiatief werd door de Raad van State positief opgepakt.
Jongerendebat met kandidaat-raadsleden
Voorafgaand aan de verkiezingen vindt op 11 maart 2026 van 13:00 tot 15:00 uur een groot scholierendebat plaats in samenwerking met het Agnieten College. In de raadzaal van het gemeentehuis gaan jongeren in gesprek met vertegenwoordigers van de partijen die in de gemeente Dalfsen deelnemen.